Danimarka’da yaşayan ve iki senedir rahatsızlığı nedeniyle çalışamayan Çorumlu iki çocuk annesi Derya Akkaya (40) için ilik nakli gerekiyor. Uygun donör bulmaya yönelik başlatılan kampanyanın tanıtımı için gece gündüz çaba sarf eden Derya’nın yakın arkadaşı ve akrabası Seval Akkaya, “Derya için her bir dakika çok önemli. Hangi ülkeden ne şekilde olursa olsun, bir an önce uygun kök hücre donörü bulunması gerekiyor ve Derya bu sayede kurtulacak” dedi. Derya’nın lösemiden kurtulması için Danimarka’da yapılan ilk taramada uygun ilik bulunamayınca, ‘Derya’nın Aradığı İlik Sizde Olabilir. Derya’ya Umut Ol’ sloganıyla Türkiye’den sonra Almanya’da da kampanya başlatıldı.
‘DESTEK BEKLİYORUZ’
Aranan ilik nakli için uygun donörün bulunması halinde, sağlık kurumunun bütün masrafları karşıladığı ve kök hücre vermek isteyenlerin sağlık konusunda bir tehlikeye düşmediğini belirten Akkaya, şunları söyledi: “Şu ana kadar Derya için verilen kök hücre örnekleri uyuşmayınca aile yakınları ve çevresi donör bulma arayışına girdi. Derya’nın tüm aile yakınları kök hücre verdi fakat sonuçlar olumsuz çıktı. Bu nedenle ‘Allah’tan umut kesilmez’ sözünü aklımızdan çıkarmayarak, oturup beklemek yerine sosyal medyada da kampanya başlattık. Bu şekilde hem kendi kızımıza hem de başka çocuklarımıza uygun ilik bulabilme şansımız olacaktır. Derya’nın en kısa zamanda tedaviye başlaması için Avrupa ve Türkiye’deki duyarlı vatandaşlarımızdan destek bekliyoruz.”
KÖK HÜCRELERİ NEDİR?
Kök hücreler, tüm kanı oluşturan bütün hücrelerin ‘ana hücreleri’dir: alyuvarlar, akyuvarlar ve kan pulcukları (trombosit). Sağlıklı insanlarda kök hücreler kemik iliği boşluklarında bulunur. Kök hücreler sürekli olarak bölünür ve taze hücreler üretir. Böylece kök hücreler sürekli olarak vücut tarafından üretilir. Kök hücre bağışı sonrası vücut kısa bir süre içinde bu hücrelerin yerine tekrar yenilerini üretir.
SADECE UYAN KİŞİYE NAKİL İÇİN KULLANILIYOR
Bir bağışlayıcıdan alınan kök hücreleri tam olarak ne için kullanılır.
Bu kök hücreleri, dünyada sadece sizin kök hücrelerinizin (bağışlayıcı kök hücresi) uyduğu bir hastaya nakil için kullanılır.
GÖNÜLLÜLÜK ESASINA GÖRE
Kök hücre bağışı her zaman gönüllü ve anonim olur. Daha sonra kararınızı değiştirmek isterseniz, bize bunu bildirmenizi yeterlidir ve adınızı kayıtlardan sildirebilirsiniz..
KÖK HÜCRELERİ ALMAK İÇİN İKİ YOL VAR
KAN : Günümüzde kök hücrelerinin hemen hemen tümü kan yolundan filitrelenerek alınır. Kanınızda kök hücrelerin oluşmasını sağlamak amacıyla 5 gün boyunca bir ilaç alırsınız. Bu ilaç sizin, grip olmus gibi bir hisse, kas ağrısı ve kendinizi biraz yorgun hissetmenize neden olabilir.
KEMİK İLİĞİ: Kök hücreleri doğrudan kemik iliğinden de alınabilir.
Nakledilen kök hücreler, vücudu sağlıklı tutan akyuvarları üretir. Bu nedenle hasta ve bağışlayıcı arasında iyi bir eşleşmenin hayati önemi vardır. Eşlesme , akyuvarda bulunan proteinlerin eşleşme kontrolünü 10 nokta üzerinden ölçerek yapar. Buna HLA doku tiplemesi denilir.
Bir başkası için kayıt yaptıramazsınız, kök hücre bağışı kişiseldir ve tümüyle gizlilik kuralları içinde yapılır.
KÖK HÜCRE FİLİTRELEME
Günümüzde kök hücrelerini genellikle kandan ‘filitreleme’ yoluyla alınıyor. Burada, bağışlayıcıya kök hücrelerinin artabilmeleri amacıyla bir kaç gün boyunca kök hücre çoğaltıcı bir büyüme hormonu verilir. Bağış sırasında bağışlayıcıdan kan alınırken, bir cihaz yoluyla kök hücreleri kandan filitreleyerek elde edilir ve kanı, tekrar bağışlayıcıya veriliyor.
İletisim: Sati Akkaya ve Sati Bal
