Avusturya’da yapay zekâ artık yalnızca iş, eğitim veya günlük bilgi arayışında kullanılmıyor. Yeni bir araştırmaya göre insanların önemli bir bölümü sağlıkla ilgili sorularında da yapay zekâdan yardım almaya başladı.
Avusturya genelinde 16 ile 70 yaş arasındaki 1.000 kişinin katıldığı temsili çevrim içi araştırmaya göre, katılımcıların yüzde 60’ı sağlıkla ilgili konularda daha önce yapay zekâ kullandığını belirtiyor.
Yaklaşık yüzde 40’ı ise yapay zekâyı sağlık konularında faydalı buluyor.
Yüzde 13 yapay zekâya doktordan daha fazla güveniyor
Araştırmada dikkat çeken sonuçlardan biri güven konusunda ortaya çıktı.
Doktorlardan alınan bilgilere duyulan güven genel olarak yapay zekâdan hâlâ belirgin şekilde yüksek. Ancak katılımcıların yüzde 13’ü yapay zekâ tarafından verilen sağlık bilgilerini doktorlardan alınan bilgilerden daha güvenilir bulduğunu söylüyor.
Yapay zekâ kullananların deneyimlerinde ise olumlu duygular öne çıkıyor. Katılımcılar özellikle rahatlama, endişelerinin azalması ve sağlıkları üzerinde daha fazla kontrol sahibi olduklarını hissetme gibi etkilerden söz ediyor.
Araştırmayı yaptıran Wiener Städtische Versicherung Yönetim Kurulu Üyesi Manuel Schalk, yapay zekânın giderek daha fazla kişi için sağlık sorularında ilk başvuru noktalarından biri haline geldiğine dikkat çekiyor.
Ancak yapay zekânın doktorun yerine değil, sağlık hizmetlerine yardımcı bir araç olarak görülmesi gerektiğini vurguluyor.
Sağlık sisteminden memnuniyet azalıyor
Araştırmanın diğer bölümünde Avusturya’daki kamu sağlık sistemine yönelik memnuniyet de incelendi.
Katılımcıların yüzde 47’si kamu sağlık sisteminden memnun veya çok memnun olduğunu belirtirken, her beş kişiden biri memnun olmadığını söylüyor.
Katılımcıların yüzde 44’ü ise son 12 ay içerisinde tıbbi hizmetlerin kötüleştiği görüşünde. İyileşme olduğunu düşünenlerin oranı yaklaşık yüzde 10 seviyesinde.
Uzman doktor için iki aydan fazla bekleyenler var
En fazla eleştirilen konulardan biri sağlık sigortasıyla anlaşmalı doktorların sayısı.
Hem aile hekimliği hem de uzmanlık alanlarında katılımcıların çoğunluğu yeterli sayıda sigorta anlaşmalı doktor bulunmadığını düşünüyor.
Bekleme süreleri de önemli bir sorun olarak öne çıkıyor.
Aile hekimlerinden çoğunlukla birkaç gün içerisinde randevu alınabilirken, araştırmaya katılanların yaklaşık üçte biri sigorta anlaşmalı bir uzman doktordan randevu alabilmek için iki aydan fazla beklediğini belirtiyor.
Yüzde 58 acil olmayan hastane başvurularında ücrete sıcak bakıyor
Araştırmada hastanelerin acil servislerine acil olmayan durumlarda yapılan başvurular için ücret alınması konusu da soruldu.
Katılımcıların yüzde 58’i böyle bir uygulamayı prensip olarak düşünebileceğini belirtti.
Ücret uygulamasını destekleyenlerin yaklaşık üçte biri en fazla 10 Euro, yaklaşık yüzde 40’ı ise 11 ile 20 Euro arasında bir ücret öngörüyor. 30 Euro’dan daha yüksek bir ücreti uygun bulanların oranı yüzde 10.
Çoğunluk sağlığını iyi olarak değerlendiriyor
Sağlık sistemine yönelik eleştirilere rağmen katılımcıların çoğunluğu kendi fiziksel ve ruhsal sağlık durumunu iyi veya çok iyi olarak değerlendiriyor.
Bununla birlikte dört kişiden birinden fazlası son 12 ay içerisinde fiziksel sağlığının kötüleştiğini belirtiyor.
Ruhsal sağlık konusunda yaş grupları arasında dikkat çekici farklılıklar bulunuyor. 16–35 yaş grubundakilerin yüzde 29’u son bir yılda ruhsal sağlıklarının iyileştiğini söylerken, 56–70 yaş grubunda bu oran yalnızca yüzde 7.
Yapay zekâ yardımcı olabilir ama doktorun yerini tutmaz
Araştırma, sağlık alanında önemli bir değişimin yaşandığını gösteriyor: İnsanlar belirtileri anlamlandırmak, sağlık konularında bilgi edinmek veya kafalarındaki sorulara hızlı yanıt bulmak için giderek daha fazla yapay zekâya yöneliyor.
Ancak yapay zekâ tarafından verilen sağlık bilgilerinin hatalı veya kişinin durumuna uygun olmayan sonuçlar içerebilmesi mümkün. Özellikle ciddi veya ani belirtilerde yapay zekâ üzerinden alınan bilgiler profesyonel tıbbi değerlendirmenin yerine kullanılmamalı.
