Avusturya, son iki yıldır Euro bölgesinin en yüksek enflasyon oranlarından birine sahip ülkelerden biri konumunda. Artan fiyatlar nedeniyle halkın alım gücü önemli ölçüde düştü. 2022 ve 2023 yıllarında çalışanlar ve emekliler toplam 10,4 milyar euro kaybetti. Öte yandan, ekonomik kriz bazı sektörler için kazanca dönüştü. Bankalar ve enerji şirketleri aynı dönemde 7,8 milyar euro ek gelir elde etti.
Enflasyonun bu denli yüksek olmasının temel nedenleri arasında enerji, konut ve gıda fiyatlarındaki büyük artışlar yer alıyor. 2024 yılında da fiyatların artmaya devam etmesi bekleniyor. Avusturya Ekonomik Araştırmalar Enstitüsü (WIFO), gıda ve içecek fiyatlarının yıl içinde %5,25 oranında artacağını öngörüyor. 2021 yılına kıyasla market fiyatları zaten %44 oranında yükselmiş durumda. Ancak maaş ve emekli maaşları, fiyat artışlarına yeterince hızlı ayak uyduramadı.
Momentum Enstitüsü’nün raporuna göre, ortalama bir çalışan son iki yılda yaklaşık 1.400 euro, bir emekli ise 1.800 euro kaybetti. Bunun temel sebebi, şirketlerin fiyatlarını hızla artırması ancak maaşların aynı hızda yükselmemesi olarak gösteriliyor. Maaş ve emekli maaşlarındaki düzenlemeler genellikle geçmiş enflasyon verilerine dayandığından, zamlar fiyat artışlarının gerisinde kalıyor ve halk, ekonomik yük altında eziliyor.
Krizden Kimler Kazanç Sağladı?
Her ne kadar halk büyük maddi kayıplar yaşasa da, krizden kazançlı çıkan sektörler de oldu. Bankalar ve enerji şirketleri, 2022 ve 2023 yıllarında toplam 7,8 milyar euro ekstra kazanç sağladı.
- Enerji şirketleri, yüksek elektrik ve gaz fiyatlarından büyük kâr elde etti. Fiyatların artmasına rağmen bu şirketlerin maliyetlerinde ciddi bir yükseliş olmadı, dolayısıyla kâr oranları rekor seviyelere ulaştı.
- Bankalar, kredi faizlerini hızla yükseltirken, mevduat faizlerini düşük tutarak önemli miktarda gelir elde etti. Ayrıca, işlem ücretleri ve bankacılık hizmetlerine yönelik maliyetler de artırılarak müşterilere ek yük bindirildi.
Momentum Enstitüsü’nün analizine göre, bu kazançların büyük bir kısmı, halkın reel gelirindeki düşüşten ve artan yaşam maliyetlerinden kaynaklanıyor. Yani, halk fakirleşirken, bankalar ve enerji şirketleri kârlarını artırdı.
Diğer Ülkeler Enflasyonla Nasıl Mücadele Ediyor?
Bazı ülkeler, bu ekonomik dengesizliği gidermek ve halkın üzerindeki mali baskıyı hafifletmek için önlemler aldı. Örneğin, İspanya, 2022 yılında enerji şirketleri ve bankalara yönelik “aşırı kâr vergisi” uygulamasına geçti.
- İspanya'da büyük şirketler, yıllık gelirlerinin %1,2 ila %4,8’i arasında ek vergi ödüyor.
- Bu vergilerle halkı destekleyen yardım paketleri oluşturuldu.
- 2023 yılında bu sistem 3 milyar euro gelir sağladı ve uygulama iki yıl daha uzatıldı.
İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, kararın gerekçesini şu sözlerle açıkladı:
"Bu hükümet, birçok insanın çektiği acının birkaç kişinin kazancına dönüşmesine izin vermeyecek."
Ancak Avusturya, benzer bir önlem almadı. Enerji şirketleri için uygulanan "aşırı kâr vergisi" büyük istisnalar içerdiği için etkisiz kaldı ve bankalar bu vergiye hiç tabi tutulmadı. Hükümet, kredi faizlerini veya banka ücretlerini düzenlemek yerine serbest piyasanın işlemesine izin verdi.
Avusturya’da Enflasyon Neden Bu Kadar Yüksek?
Avusturya’da enflasyonun yüksek kalmasının başlıca nedenleri şunlar:
1. Şirketler fiyatlarını hızla artırırken maaş artışları gecikmeli gerçekleşiyor.
2.Enerji fiyatları hızla yükseldi ve hükümet bu artışı sınırlamak için etkili önlemler almadı.
3. Bankalar yüksek faiz gelirleri elde ederken, tüketiciler için mevduat faizleri düşük kaldı.
4. Konut fiyatları ve kira ücretleri sürekli artıyor.
Özellikle 2023 yılı boyunca, enflasyon Avusturya’da diğer AB ülkelerine kıyasla daha yüksek seviyelerde seyretti. Hükümetin doğrudan müdahale etmemesi, halkın ekonomik sıkıntısını daha da derinleştirdi.
Halk Ne Talep Ediyor?
Enflasyonun etkisini azaltmak için halkın en çok talep ettiği önlemler arasında şunlar yer alıyor:
- Çalışanlar için vergi indirimi
- Gıda fiyatlarında KDV’nin düşürülmesi
- Bankalar ve enerji şirketleri için daha sıkı vergi düzenlemeleri
- Konutta kiraların kontrol altına alınması
- Ulaşım ve enerji maliyetlerinin düşürülmesi
Ancak şu ana kadar hükümet, bu taleplerin çoğunu karşılamadı ve enflasyon oranı Euro bölgesindeki en yüksek seviyelerden biri olarak kalmaya devam ediyor.
Copyright © www.havadis.at. Tüm Hakları Saklıdır. Havadis.at yayımladığı haber, fotoğraf ve görüntü ile internet ve wap için oluşturduğu her türlü bilgi, havadis.at yönetiminin izini olmadan hiçbir şekilde kullanılamaz.
