Yaz tatilini Türkiye’de geçiren gurbetçilerin Avrupa’ya dönüş yolculuğu devam ederken, sınır kapılarında HGS ve otoyol geçiş borçları yeniden gündeme geldi.
Havadis’e ulaşan şikâyetlerde bazı gurbetçiler, araçlarında HGS bulunduğunu ve hesaplarında bakiye olmasına rağmen Türkiye’den çıkış sırasında karşılarına ödenmemiş otoyol veya köprü geçiş ücretleri çıktığını belirtiyor.
Konuyu resmi kaynaklardan araştırdık. Karayolları Genel Müdürlüğü (KGM), yabancı plakalı araçların ücretli otoyol ve köprüleri kullanabilmeleri için HGS abonesi olmalarının yanı sıra hesaplarında geçiş ücretini karşılayacak yeterli bakiyenin bulunmasını şart koşuyor.
HGS var, bakiye var; peki neden borç çıkabilir?
Burada önemli bir ayrıntı bulunuyor. Araçta HGS etiketinin bulunması ve hesabın o anda bakiyeli görünmesi, geçmişteki bütün geçiş ücretlerinin sistem tarafından sorunsuz tahsil edildiği anlamına gelmeyebilir.
PTT'nin resmi HGS sisteminde sürücüler hem mevcut bakiyelerini hem de geçmiş geçişlerini ve ihlalli geçiş kayıtlarını ayrı ayrı kontrol edebiliyor. PTT ayrıca HGS ürününün aracın doğru sınıfına uygun olması gerektiğine dikkat çekiyor.
Dolayısıyla HGS'si olmasına rağmen borçla karşılaşan bir sürücünün öncelikle hangi tarih, hangi otoyol ve hangi geçiş için borç çıkarıldığını kontrol etmesi gerekiyor.
Muhtemel nedenler arasında geçiş anında bakiyenin yetersiz olması, HGS hesabı ile plaka bilgilerinin eşleşmesinde sorun yaşanması, araç sınıfının hatalı tanımlanması veya geçiş ücretinin hesaptan tahsil edilememesi bulunabilir.
Ancak özellikle altını çizelim: “Sistemde yaygın biçimde yanlış plaka eşleştirmesi yapılıyor” şeklinde resmi olarak doğrulanmış bir bulguya ulaşamadık. Bu nedenle gurbetçilerin anlattığı her vakayı ayrı ayrı incelemek gerekiyor.
Gümrükte neden “Ödemeden çıkamazsınız” deniliyor?
Bu uygulamanın resmi dayanağı bulunuyor.
KGM'nin yabancı plakalı araçlara ilişkin açıklamasına göre ihlalli geçiş borcu bulunan araçların, gerekli geçiş ücretleri ve varsa idari para cezaları ödenmeden Türkiye'den çıkışına izin verilmiyor.
Üstelik bu durum yalnızca ceza almış eski borçlar için geçerli değil.
KGM, yabancı plakalı bir aracın ihlalli geçiş yaptıktan sonraki 15 günlük süre içerisinde Türkiye'den ayrılmak istemesi halinde dahi geçiş ücretinin ödenmeden çıkışına izin verilmeyeceğini açıkça belirtiyor.
Bu nedenle sürücü borcun yanlış olduğunu düşünse bile, sistemde borç görünmeye devam ettiği sürece sınır kapısında sorun yaşayabiliyor.
“Benim HGS'mde para vardı” diyenler ne yapmalı?
En önemli noktalardan biri bu.
Sınır kapısında çıkan borcun gerçekten hatalı olduğunu düşünen sürücünün yalnızca mevcut HGS bakiyesini göstermesi yeterli olmayabilir. Borç gösterilen geçiş tarihindeki hesap hareketinin incelenmesi gerekiyor.
Örneğin sürücü şu soruların cevabını kontrol etmeli:
- Borç hangi tarihteki geçiş için çıkarıldı?
- O tarihte HGS hesabında yeterli para var mıydı?
- Geçiş HGS hareketlerinde görünüyor mu?
- Para hesaptan çekilmiş mi?
- Borçlandırılan plaka gerçekten kendi aracına mı ait?
- Araç sınıfı doğru mu?
- Aynı geçiş için daha önce ödeme yapılmış mı?
PTT, HGS müşterilerinin geçiş bilgilerini, bakiyelerini ve ihlalli geçişlerini internet üzerinden kontrol edebildiğini belirtiyor.
PTT HGS geçiş ve ihlal sorgulama
Yanlış plaka eşleşmesi olabilir mi?
Teknik olarak bir sürücünün kendisine ait olmadığını düşündüğü bir geçiş kaydıyla karşılaşması halinde bunun incelenmesini istemesi mümkün.
Ancak şu aşamada gurbetçilerin yaşadığı sorunların tamamının “yanlış plaka okuma” veya “yanlış plaka eşleşmesi” nedeniyle meydana geldiğini söylemek için yeterli resmi veri bulunmuyor.
Bu nedenle özellikle sosyal medyada dile getirilen iddialarla resmi olarak doğrulanmış bilgilerin birbirinden ayrılması gerekiyor.
HGS hesabında yeterli para bulunduğu halde borç çıkarıldığını düşünen sürücülerin, geçiş tarihi ve istasyon bilgilerini HGS hesap hareketleriyle karşılaştırması en sağlıklı yöntem.
Gümrükte ödedikten sonra itiraz edilebilir mi?
- Evet.
PTT'nin resmi bilgilendirmesine göre HGS geçiş ve ihlal bilgileriyle ilgili düzeltme, inceleme ve itiraz işlemleri yapılabiliyor. İtirazlar HGS'nin resmi iletişim kanalları üzerinden iletilebiliyor.
Bu nedenle sınır kapısında çıkış yapabilmek için ödemek zorunda kaldığı bir borcun hatalı olduğunu düşünen gurbetçinin ödeme belgesini kesinlikle saklaması önemli.
Ayrıca HGS hesap hareketlerinin ekran görüntüsü, borcun ait olduğu tarih ve geçiş noktası, aracın plakası ve HGS hesap bilgileri gibi belgelerin de itiraz sırasında hazır bulundurulması faydalı olacaktır.
KGM HGS Çağrı Merkezi 0850 460 60 60, PTT ise 444 1 788 numarasından hizmet veriyor. HGS geçişleriyle ilgili talepler için PTT'nin resmi sayfasında hgs@ptt.gov.tr adresi de belirtiliyor.
Gurbetçilere önemli uyarı: Gümrüğe gelmeden kontrol edin
KGM de yabancı plakalı araç sahiplerine özellikle sınır kapısına gelmeden önce borçlarını kontrol etmeleri çağrısında bulunuyor. Bunun amacı hem sürücünün sınırda mağdur olmaması hem de gümrük kapılarında gereksiz kuyrukların oluşmasının önüne geçmek.
Özellikle Türkiye'den Avrupa'ya dönüş yapacak gurbetçilerin yola çıkmadan önce HGS bakiyesine bakmakla yetinmemesi, ayrıca plaka üzerinden ihlalli geçiş ve borç sorgulaması yapması gerekiyor.
Çünkü hesabınızda bugün yeterli bakiye bulunması, geçmişteki bütün geçişlerin tahsil edildiğinin garantisi değil.
