Avusturya’da sonbaharın yaklaşmasıyla birlikte sabah saatlerinde sis yeniden görülmeye başladı. Bu durum, geçmişten günümüze aktarılan eski bir halk inanışını da yeniden gündeme getirdi.
Almancada “Bauernregel” olarak bilinen eski hava gözlemlerinden biri, “Eylül ayında vadilerde ve yükseklerde çok sis varsa, kışın kar derin olur” diyor. Peki bu gerçekten Avusturya’yı sert ve bol karlı bir kışın beklediği anlamına mı geliyor?
Meteorolojik açıdan bakıldığında cevap o kadar basit değil.
Eylül ayında sis görülmesi normal
Sonbahara girilirken sis oluşumunun artması olağan bir hava olayı olarak değerlendiriliyor.
Açık ve rüzgârın zayıf olduğu gecelerde, yere yakın nemli hava giderek soğuyor. Hava çiy noktasına ulaştığında ise sis oluşuyor.
Bu durum özellikle vadilerde ve çukur bölgelerde daha sık yaşanıyor. Soğuk havanın bu bölgelerde birikmesi ve üzerinde daha sıcak bir hava tabakasının bulunması, sisin daha yoğun ve kalıcı olmasına yol açabiliyor.
Eski inanış tamamen temelsiz değil ama...
Geçmişte insanların doğayı gözlemleyerek oluşturduğu bu tür hava tahminlerinin belirli bir mantığı bulunuyor.
Eylül ayında sisin artması, gecelerin soğumaya başladığının ve mevsim değişikliğinin ilerlediğinin bir göstergesi olabilir. Ancak bundan yola çıkarak birkaç ay sonra kışın nasıl geçeceğini söylemek mümkün değil.
Yani “Eylülde çok sis varsa kışın çok kar yağar” şeklindeki inanış, bilimsel anlamda güvenilir bir uzun vadeli hava tahmini olarak kabul edilemiyor.
Kışın ne kadar kar yağacağını çok daha fazla etken belirliyor
Avusturya’da aralık, ocak ve şubat aylarında ne kadar kar yağacağını belirleyen çok sayıda meteorolojik etken bulunuyor.
Sıcaklıklar, havadaki nem miktarı, alçak basınç sistemlerinin gelişimi ve Avrupa ile Atlantik üzerindeki geniş ölçekli hava hareketleri kış koşullarında belirleyici oluyor.
Bu nedenle eylül ayındaki birkaç sisli sabah, sert veya bol karlı bir kışın habercisi olarak değerlendirilemiyor.
